Azerbaycan'da şube ve temsilciliklerin kurulması

Hizmet

Şube ve temsilcilikler neden kurulur?

Şirketler faaliyetlerini her zaman tek bir yerde yürütmez. Stratejik ve operasyonel ihtiyaçlara bağlı olarak faaliyet alanlarını farklı bölgelere genişletebilirler. Bu durum, şube veya temsilcilik kurulmasını gerekli hale getirebilir. Bu tür birimlerin kurulmasının başlıca nedenleri şunlardır:

faaliyet alanının genişletilmesi;
müşterilere daha yakın hizmet sunulması;
yönetim verimliliğinin artırılması;
hukuki ve vergisel avantajlardan yararlanılması;
şirketin temsil gücünün ve itibarının artırılması;
iş faaliyetlerinin çeşitlendirilmesi;
rekabet avantajı elde edilmesi.

Azerbaycan’da yerel şirketlerin şube ve temsilcilik açması, faaliyetlerini genişletmelerine ve müşterilerine daha yakın olmalarına yardımcı olur. Bu adım özellikle büyümekte olan ve bölgesel faaliyetlerini geliştirmek isteyen şirketler açısından stratejik bir karar olabilir.

Şube mi, temsilcilik mi?

Şirket öncelikle hangi tür birim kurmak istediğine karar vermelidir. Çünkü şube ve temsilciliklerin görevleri ve yetkileri birbirinden farklıdır.

Azerbaycan’da şube ve temsilciliklerin kurulmasının hukuki esasları başlıca aşağıdaki mevzuatla düzenlenmektedir:

Medeni Kanun, şube ve temsilcilik kavramlarının hukuki çerçevesini belirler.

“Tüzel Kişilerin Devlet Kaydı ve Devlet Sicili Hakkında” Kanun, bunların kurulması ve devlet siciline kaydedilmesiyle ilgili prosedürleri düzenler. Vergi Kanunu ise vergi kaydı ve vergi yükümlülükleriyle ilgili şartları belirler.

İşletmenizi büyütmek için şube veya temsilcilik açmayı mı planlıyorsunuz? Accounting.Az ekibi, gerekli hukuki işlemlerin doğru ve zamanında tamamlanması konusunda size destek olabilir

+994502258205

+994123100929

Temsilcilik nedir?

Medeni Kanun’un 53.1 maddesine göre temsilcilik, tüzel kişinin bulunduğu yerin dışında faaliyet gösteren ve tüzel kişinin çıkarlarını temsil eden ve koruyan ayrı bir birimdir. Yani temsilcilik:

bağımsız bir tüzel kişi değildir;
şirketin menfaatlerini temsil eder;
doğrudan ticari faaliyet yürütmez.

Şube nedir?

Medeni Kanun’un 53. maddesine göre şube, tüzel kişinin bulunduğu yerin dışında faaliyet gösteren ve onun bütün veya bazı görevlerini, temsilcilik görevleri de dahil olmak üzere yerine getiren ayrı bir birimdir.

Yani şube:

tüzel kişinin ayrılmaz bir yapısal birimidir;
ayrı bir tüzel kişi olmamasına rağmen şirket adına sözleşmeler yapabilir;
şirketin ticari, temsil ve diğer faaliyetlerini tamamen veya kısmen yerine getirebilir.

Şubenin temel amacı, şirketin faaliyet alanını genişletmek ve belirli hizmetleri doğrudan ilgili bölgede sunmaktır.

Şube ve temsilciliklerin kurulması

Azerbaycan’da yerel şirketler şube ve temsilciliklerini iki şekilde kurabilir:

tüzel kişi ilk kez kurulurken, ilgili bilgiler şirket ana sözleşmesine eklenebilir;
şirketin daha sonraki faaliyet döneminde, ana sözleşmede değişiklik yapılarak kurulabilir.

Şube ve temsilcilikler, tüzel kişi tarafından onaylanan yönetmeliklere göre faaliyet gösterir. Şirket, şube veya temsilciliğin yöneticisini atar ve şirkete ait yetkileri kullanabilmesi ve şirketin menfaatlerini temsil edebilmesi için kendisine vekâletname verir.

Şube veya temsilcilik kurulmasına ilişkin karar, şirket ortaklarının genel kurulunda alınır. Şirketin tek bir kurucusu varsa, kurucunun yazılı kararı yeterlidir. Kararda genellikle aşağıdaki hususlar yer alır:

adı ve adresi belirtilerek şube veya temsilciliğin kurulması;
ilgili yönetmeliğin onaylanması;
yöneticinin atanması;
şube veya temsilcilik bilgilerinin şirket ana sözleşmesine eklenmesi;
gerekli değişikliklerin yapılması ve vergi makamlarının bilgilendirilmesi için şirket yöneticisinin yetkilendirilmesi.

İsim belirlenirken, adın “şube” veya “temsilcilik” ifadesini içermesi ve ilgili birimin hangi şirkete ait olduğunu açık şekilde göstermesi gerekir.

Bilgilerin devlet siciline kaydedilmesi

Şube veya temsilcilik kurulurken ilgili birime ait bilgilerin tüzel kişilerin devlet siciline dahil edilmesi gerekir. Azerbaycan Cumhuriyeti’nde devlet kaydına alınmış tüzel kişilerin şube ve temsilcilikleri devlet siciline ücretsiz olarak kaydedilir. Bu şube ve temsilciliklerle ilgili bilgi değişiklikleri de devlet siciline herhangi bir devlet harcı alınmadan işlenir.

Süreç, “Tüzel Kişilerin Devlet Kaydı ve Devlet Sicili Hakkında” Kanun’un üçüncü bölümünde yer alan düzenlemelere göre yürütülür.

Vergi mükellefinin işletme biriminin kayda alınması için Devlet Vergi Hizmetinin ilgili yerel birimine başvuru yapılır. Faaliyetin gerçekleştirileceği adresi doğrulayan belge de başvuruya eklenmelidir.

Sunulan belgelerde önemli eksiklikler tespit edilirse, bunların giderilmesi için başvuru sahibine bilgi verilir.

Eksiklikler giderildikten sonra ve başvurunun reddedilmesi için herhangi bir neden yoksa, işletme birimine ilişkin bilgiler vergi mükellefleri siciline dahil edilir.

Azerbaycan’da yabancı tüzel kişilerin de şube ve temsilcilik kurması mümkündür. Bunların devlet kaydıyla ilgili bilgilere buradan ulaşılabilir.

Şube veya temsilcilik kurulması ve tescili, çeşitli hukuki belgelerin hazırlanmasını gerektirir. Zaman ve maliyet kaybını azaltmak için uzmanlarımızdan destek alabilirsiniz.

Accounting.Az danışmanlık şirketi, şube ve temsilciliklerin kayıt işlemlerinin hazırlanması ve yürütülmesi konusunda size destek olabilir. Bizimle size en uygun iletişim yöntemi üzerinden bağlantı kurabilirsiniz