Bir şirket kurmayı planlıyorsanız, bu yazı sizin için faydalı olabilir. Yazıda “limited şirket nedir?” sorusunun cevabı, şirketin faaliyet özellikleri, kurucuları ve ortakları, ana sözleşmesi, sermayesi ve şirket sahiplerinin bilmesi gereken diğer konular açıklanmaktadır.
Günlük hayatta kelimelerin ilk harflerinden oluşan birçok kısaltmayla karşılaşırız. Azerbaycan’da kullanılan “MMC” de bunlardan biridir. MMC, “Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət”, yani limited şirket anlamına gelir. Limited şirket, tek başına veya ortaklarla birlikte şirket kurmaya ve birçok alanda ticari faaliyet yürütmeye imkan veren bir işletme türüdür. Ek sorumluluk şirketi, açık anonim şirket ve kapalı anonim şirket de diğer şirket türlerine örnek olarak gösterilebilir.
|
Limited Liability Company (LLC), bir kişinin tek başına veya ortaklarıyla birlikte girişimcilik faaliyeti yürütmesine imkan veren şirketlerin hukuki ve kurumsal türlerinden biridir. Bu arada, Azerbaycan Cumhuriyeti Medeni Kanunu’nun 13. maddesine göre girişimcilik faaliyeti; kişinin bağımsız olarak yürüttüğü ve temel amacı mal varlığının kullanılması, mal üretimi veya satışı, işlerin yapılması ya da hizmetlerin sunulması yoluyla kâr elde etmek olan faaliyettir |
“Limited şirket nedir?” sorusunun hukuki cevabı Medeni Kanun’un 87. maddesinde yer almaktadır. Buna göre bir limited şirket:
Limited şirketin bir veya birden fazla kurucu tarafından oluşturulabileceğini belirttik.
Medeni Kanun’da kurucu sayısıyla ilgili doğrudan bir sınır yer almamaktadır. Ancak Azerbaycan Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu’nun 16 Aralık 2011 tarihli kararına göre limited şirketlerdeki katılımcı sayısı, kapalı anonim şirketler için belirlenen sınırla aynıdır ve bu sayı Bakanlar Kurulu kararıyla 50 olarak belirlenmiştir.
Limited şirket kurucuları yalnızca gerçek kişiler, yalnızca tüzel kişiler veya her ikisi birlikte olabilir.
Şirketin tek bir kurucusu da olabilir. Ancak yalnızca bir katılımcısı bulunan başka bir ticaret şirketi, tek kurucu olarak hareket edemez.
Bizimle iletişime geçerek limited şirket, kurucu sayısı, kayıt işlemleri ve kuruluş belgeleri hakkında daha ayrıntılı bilgi alabilirsiniz
Ana sözleşme, limited şirketin temel kuruluş belgesidir.
Bu belgede genellikle aşağıdaki konular yer alır:
Limited şirket ana sözleşmesinde yer alması gereken konular Medeni Kanun’un 47.2 ve 89. maddelerinde düzenlenmiştir.
Ana sözleşme yalnızca resmi bir belge değildir. Aynı zamanda şirket ortaklarının hak ve menfaatlerini korur. Ortaklar arasında anlaşmazlık çıkması halinde ana sözleşmedeki hükümler önemli rol oynayabilir.
Limited şirketin kuruluşu ve kaydı online olarak yapılıyorsa, ana sözleşme elektronik sistem üzerinden otomatik olarak oluşturulabilir.
Limited şirketten bahsederken şirket sermayesini de açıklamak gerekir. Şirket sermayesi, kurucuların işletmeye yaptığı ilk yatırımdır. Sermayenin miktarı, oluşturulması, ödenmesi ve bununla ilgili diğer konular Medeni Kanun’un 90. maddesinde düzenlenmiştir. Limited şirketin sermayesi, alacaklıların menfaatlerini korumaya yönelik şirket mal varlığının asgari miktarını belirler. Şirket ana sözleşmesinde sermayenin ödenme süresi belirtilmemişse, kurucular sermayeyi devlet kaydından önce tamamen ödemelidir. Bir süre belirlenmişse bu süre üç aydan fazla olamaz.
Şirketi kuran kişiler, devlet kaydından önce kurucu, devlet kaydından sonra ise şirket ortağı olarak kabul edilir. Ortaklar Azerbaycan veya başka ülkelerin vatandaşları olabileceği gibi, farklı mülkiyet türlerine sahip tüzel kişiler de olabilir.
Limited şirket ortakları şirketin borçlarından kişisel olarak sorumlu değildir. Yani şirket iflas ederse, alacaklılara olan borçlar kurucuların kişisel mal varlığından değil, şirketin kendi varlıklarından karşılanır. Ortaklar birbirlerinin üçüncü kişilere karşı olan borçlarından da sorumlu değildir. Şirketin faaliyetlerinden doğabilecek zararlar açısından taşıdıkları risk, genel olarak şirkete koydukları sermaye payıyla sınırlıdır.
Limited şirketin kurucuları, ortakları ve ana sözleşmesi hakkında bilgi verdik. Ancak bunlar ticari faaliyete başlamak için tek başına yeterli değildir. Şirketin resmi olarak kurulması ve devlet kaydına alınması gerekir.
Limited şirket kurmak için:
Bu süreç “Azerbaycan’da LLC nasıl kurulur?” başlıklı yazıda daha ayrıntılı olarak açıklanmıştır.
Devlet kaydı, “Tüzel Kişilerin Devlet Kaydı ve Devlet Sicili Hakkında” Kanun uyarınca Azerbaycan Cumhuriyeti Ekonomi Bakanlığı bünyesindeki Devlet Vergi Hizmeti tarafından gerçekleştirilir. Vergi kaydının ilgili kurallara uygun şekilde yapılması, limited şirketin devlet kaydı olarak kabul edilir. Kayıt işlemi elektronik ortamda, gerçek zamanlı olarak online şekilde de yapılabilir.
Yabancı sermayeli limited şirketin kurulması ve kaydı ile yerli sermayeli limited şirketin kurulması ve kaydı arasında büyük bir fark bulunmamaktadır.
Limited şirketin ne olduğunu ve nasıl kurulduğunu kısaca açıkladık. Ancak şirketin kurulması ve devlet kaydına alınmasıyla tüm işlemler tamamlanmış olmaz. Şirketin normal faaliyet gösterebilmesi için iş ortaklarına ödemeler yapılması, vergilerin ve diğer bütçe ödemelerinin gerçekleştirilmesi ve nakit işlemler için belirlenen limitlere uyulması gerekir. Bu işlemler için banka hesabı açılması ve şirketin faaliyet ihtiyaçlarına bağlı olarak kaşe veya mühür hazırlanması gerekebilir.
Limited şirketlerin ödeyeceği vergiler, Azerbaycan Cumhuriyeti Vergi Kanunu kapsamında uygulanan vergi rejimine göre belirlenir. Basitleştirilmiş vergi mükellefi olan limited şirketler, mevzuatta belirtilen şartlara uygun olmaları halinde KDV, kurumlar vergisi ve emlak vergisinden muaf olabilir.
Şirket basitleştirilmiş vergi sisteminden çıkarak kurumlar vergisi mükellefi olursa, emlak vergisini de hesaplaması ve ödemesi gerekebilir. Aynı zamanda KDV mükellefi olarak kayıt yaptırması halinde, Vergi Kanunu hükümlerine göre indirilecek KDV tutarlarını dikkate alarak KDV hesaplaması ve bütçeye ödeme yapması gerekir.
Vergi rejiminin seçimiyle ilgili sorularınız varsa vergi danışmanlığı hizmetimizden yararlanabilirsiniz. Uzmanlarımız işletmeniz için uygun seçenekleri değerlendirmeye yardımcı olabilir
Şirket çalışanlarına maaş ödenirken, seçilen vergi sisteminden bağımsız olarak ilgili sosyal sigorta ve diğer zorunlu ödemelerin de yapılması gerekir. Çalışanlarla hesaplaşma hizmeti, şirket içindeki muhasebe ekibini büyütmeden bu süreçlerin yönetilmesine yardımcı olabilir.
Sunulması gereken raporların kapsamı Vergi Kanunu ve diğer ilgili mevzuat tarafından belirlenir. Raporların doğru hazırlanması ve zamanında sunulabilmesi için limited şirketlerde aşağıdaki kayıtların düzenli tutulması gerekir:
Muhasebe, vergi mevzuatı ve raporlama kuralları düzenli olarak değişmektedir. Bu değişikliklerden haberdar olmak için muhasebe danışmanlığı hizmetimizden yararlanabilir veya geri arama hizmetimizi kullanabilirsiniz
Limited şirketin tasfiyesi, “limited şirket nedir?” sorusunun ötesine geçen bir konu olsa da, şirketin tüm yaşam döngüsünü anlamak açısından önemlidir. Her şirket belirli bir aşamada yeniden yapılanmaya veya tasfiyeye ihtiyaç duyabilir.
Bir şirketi kapatmak, genellikle kurmaktan daha karmaşık bir süreçtir. Tasfiye sürecinde örneğin:
Bu süreç birkaç ay sürebilir.
Tasfiyenin gönüllü veya zorunlu olmasına göre uygulanacak prosedür de değişir.
Sonuç
Bu yazıda limited şirketin ne olduğunu, bu işletme türünün nasıl kurulduğunu, kurucuların ve ortakların kimler olabileceğini, ana sözleşmenin ve şirket sermayesinin ne anlama geldiğini açıklamaya çalıştık. Ayrıca devlet kaydı, vergilendirme, muhasebe ve raporlama ile şirketin tasfiyesi gibi temel konulara da değindik.
Accounting.Az, mevzuattaki değişiklikleri takip ederek bunların işletmeniz üzerindeki etkilerini mümkün olduğunca sade ve anlaşılır bir dille açıklamaya çalışır. Bu bilgilerin daha geniş bir kitleye ulaşmasına yardımcı olmak isterseniz yazıyı sosyal medya hesaplarınızda paylaşabilirsiniz.
Русский 
English 
Azərbaycan